Doğru soruyu soruyorsunuz — işyeri kurulumu, ev kurulumundan teknik olarak farklı bir iştir. Ev cihazlarını yan yana dizmek çözüm değil.
1. Önce ihtiyacı ölçün, kapasiteye değil kullanıma bakın
Sorulacak sorular:
- Kaç araç, hangi saatlerde, ne kadar süre park ediyor?
- Araçlar 8 saat mi duruyor yoksa 1-2 saat mi?
Bu cevap her şeyi belirler. Çalışan araçları mesai boyunca duruyorsa, düşük güçte çok nokta (ör. 7,4 kW × 5) yüksek güçte az noktadan çok daha verimlidir. 8 saatte 7,4 kW zaten 59 kWh eder — hemen her araç dolar.
2. Yük yönetimi burada zorunlu
Ev kurulumunda "olsa iyi olur", işyerinde şart. 5 × 11 kW = 55 kW'lık anlık talep, çoğu işletmenin sözleşme gücünü zorlar veya güç aşım cezasına yol açar.
Aradığınız özellik: şarj noktaları arası dinamik güç paylaşımı (load management). Sistem, toplam kapasiteyi aktif araçlar arasında bölüştürür. 5 araç varsa her birine 11 kW yerine 8 kW verir; 2 araç kaldığında tekrar yükseltir. İşletmenin diğer tüketimini de hesaba katan sistemler tercih edilmeli.
3. Kim, ne kadar kullanıyor? — yetkilendirme ve ölçüm
- RFID kart veya uygulama ile yetkilendirme: herkes değil, tanımlı kişiler kullanabilsin.
- Kullanıcı bazlı tüketim raporu: kimin ne kadar harcadığı görülsün.
- OCPP desteği: noktaları tek panelden yönetmek için pratikte zorunlu. En az OCPP 1.6J arayın.
4. Ücretlendirecek misiniz?
Burası önemli bir ayrım:
- Ücretsiz / yan hak olarak sunuyorsanız: işiniz kolay, normal işyeri aboneliğiniz üzerinden ilerlersiniz.
- Çalışandan veya misafirden ücret alacaksanız: bu ticari şarj hizmeti sayılır. EPDK'nın şarj hizmetine ilişkin düzenlemeleri devreye girer; şarj ağı işletmeci lisansı ve faturalandırmaya elverişli MID sertifikalı sayaç gerekir. Bu yola girmeden önce mevzuat tarafını netleştirin.
5. Altyapıyı bugüne değil, 5 yıl sonrasına göre kurun
En sık yapılan hata: bugün 2 nokta gerektiği için 2 noktalık kablo çekmek. Kablo ve kanal maliyeti sonradan katlanır.
- Kablo kanalını ve ana besleme hattını hedeflediğiniz nokta sayısının en az iki katına göre boyutlandırın.
- Boş kanal bırakın, ileride kablo çekmek kolay olsun.
- Pano yerini genişlemeye uygun seçin.
Elektrikli araç oranı her yıl artıyor; 3 yıl sonra 5 değil 15 nokta isteyeceksiniz.
6. Fiziksel detaylar
- Park yerlerini işaretleyin, şarj noktalarını sadece elektrikli araçlara ayırın.
- Cihazları darbeye karşı koruyun (babalık/bariyer). Otoparkta çarpma en yaygın arıza sebebidir.
- IP54/IP65 ve IK08+ sınıfı seçin.
- Kablo güzergâhının yaya geçişine denk gelmemesine dikkat edin.
7. Servis ve garanti
Ev cihazından farklı olarak burada arıza = çalışan mağduriyeti. Türkiye'de yerleşik servis ağı olan, yedek parça bulunan markaları tercih edin. Bakım ve müdahale süresini sözleşmeye yazdırın.
Konuyla ilgili işletmeler için şarj istasyonu kurmak yazımıza da bakabilirsiniz.